A 19 januari 2018

“Jongen, 't zal nie meer gaon….”

Gerard van Maasakkers

Vanmorgen zat ik in de auto naar kantoor en via de radio zong Gerard van Maasakkers me toe. Net als in de tijd toen ik als accountmanager agro bij een grote bank werkte, kwam het liedje “Achter de schuur” weer bij me binnen. Het beschrijft de situatie van veel ondernemers die ik afgelopen jaren ben tegen gekomen. De problematiek rondom opvolging op het boerenbedrijf. Door de steeds wijzigende wet- en regelgeving worden boeren op kosten gejaagd om aan de “licence-to-produce” te kunnen blijven voldoen. Daarnaast is de verdeling van de marges in de hele keten behoorlijk scheef. Toch zie ik ook flink wat uitdagingen op het erf en niet alleen en de invloeden van buitenaf. Dit bezingt Gerard ook in zijn lied, “Mer 't is er zo stil, d'r stao gene radio aan en vader, die staart naor ’t tafelkleed”. Het praten over problemen is niet iedereen gegeven, maar zeker in de agrarische sector is dit een ondergeschoven kindje. Schouders eronder en doorgaan is vaak het devies.

“Moeder kijkt Heine zo aorig aan, ze zee: "Jongen, 't zal nie meer gaon
De schuld is te hoog opgelopen
We zallen de boerderij moeten verkopen”

In mijn loopbaan ben ik helaas situaties tegen gekomen dat ik de brenger van het slechte nieuws was. “’t Zal nie meer gaon….”

 

Het boeren van vroeger is niet meer...

“Hij schupt mee z'n hakken tegen de muur, hoe kon 't zo wijd kommen,
Wa moet-ie nou, hij was hier zo veul van plan, nog 'n paar jaor dan zou 't van hum zijn
Nou, d'r kumt nou niks meer van, hoe hee-t-ie zo blind kannen zijn
Hij dacht da't zo'n vaart nie zou lopen
Mer da ze de boerderij moeten verkopen
En nou moet-ie weg, hij moet weg van z'n plekske en van de schuur..”.

Hoe heeft het zo ver kunnen komen vraagt de jonge ondernemer in spé zich af in dit liedje. Ook dit is mij wel eens overkomen; een ondernemer die totaal verrast was als ik de toekomst bespreekbaar maakte. En toch kwam er wel de reactie dat ze het 'wel hadden verwacht', maar dat ze hoopten dat het beter zou gaan. Met hopen alleen kom je er niet! Het boeren van vroeger is niet meer. Er is veel veranderd, er wordt veel meer ondernemerschap van gevraagd van een agrarisch ondernemer. Meer dan ooit moeten er strategische keuzes worden gemaakt, hoe moeilijk soms ook. Het vraagt durf, lef en openheid om iemand in vertrouwen te nemen, om je problemen, angsten en de toekomst te bespreken. Maar het kan ook heel veel opleveren.

Keuzes maken brengt verandering met zich mee

Ik heb ook situaties meegemaakt dat de ondernemer, door zichzelf een spiegel voor te houden en kritisch naar het bedrijf te kijken, een boost heeft gekregen en gigantische vooruitgang heeft geboekt. Er waren ook ondernemers die toch het bedrijf, uit eigen beweging, hebben beïndigd en later aangaven veel rust te hebben gekregen. Zij werken nu in loondienst of als ZZP-er en hoeven zich niet meer druk te maken of de rekeningen wel betaald kunnen worden. En een ondernemer die naast het bestaande bedrijf een neventak heeft opgericht omdat daar meer zijn passie ligt. Langzaam kan hij omschakelen naar een bedrijf waar hij zijn geluk uit kan halen.

Samen kijken naar de toekomst

Mijn advies: wacht niet te lang met strategische planning en zeker niet bij (juridische) problemen of conflicten. Neem zo vroeg mogelijk iemand in vertrouwen, dan laat je geen kostbare tijd verloren gaan. Samen kun je werken aan een oplossing en hoef je niet alle last op je eigen schouders te dragen. Nodig me gerust eens uit voor een kop koffie of bel onze helpdesk. Wij denken graag met je mee.

In een gesprek, een aantal jaar geleden, tussen Gerard van Maasakkers en Rob Adriaans over de agrarische sector geeft deze jonge schapenboer uit Nuenen een belangrijk advies mee:

“Ge moet er zin in blijven houden, ge moet flexibel zijn en nieuwe dingen ontwikkelen…”

En daar ben ik het volledig mee eens!

Wil je het lied horen? Hierbij de link naar het fragment van de talkshow KRAAK van Omroep Brabant.

Melissa van de Kam- Jacobs
Klantmanager
06-46 60 82 66
melissa@boerenwet.nl